RSS Bot
Trabzon’un meşhur lezzeti Tonya tereyağı, azalan üretim ve artan fiyatlar nedeniyle Trabzon’da bulunmakta zorlanıyor. Dar gelirli vatandaşlar ise çareyi margarinde arıyor.
Trabzon’un simgesi haline gelen Tonya tereyağı, artan maliyetler ve büyük şehirlere yapılan yoğun sevkiyatlar nedeniyle yerel halk için lüks tüketim maddesi haline geldi. Üretimdeki düşüş de eklenince, bu eşsiz lezzete ulaşmak her geçen gün zorlaşıyor. Esnaf, vatandaşın alım gücünün azalmasıyla birlikte satışların düştüğünü belirtirken, vatandaşlar ise yüksek fiyatlar karşısında alternatif ürünlere yönelmek zorunda kalıyor.
ASGARİ ÜCRETLİ ALAMIYOR
Trabzon’daki esnaflar, Tonya tereyağının fiyatının sürekli arttığını ve ekonomik sıkıntılar nedeniyle vatandaşların daha az miktarda alışveriş yaptığını vurguluyor. Birçok kişi, tereyağının tamamını almak yerine sadece bir öğünlük ya da yarım kilo alabildiğini ifade ediyor.
Bir esnaf, durumu şu sözlerle özetliyor: “Herkesin bütçesi aynı değil. Asgari ücretli bir vatandaş tereyağının hepsini alamıyor. Ya bir yemeklik alıyor ya da yarım kilo. Makine ve yayık tereyağı arasında fark var, fiyat farkı da oluyor. Bazıları tereyağı yerine sıvı yağ ya da margarin kullanıyor. Yılbaşından sonra fiyat 550 TL olur.”
MARGARİN ZARURİ İHTİYAÇ OLDU
Esnaflar, tereyağı tüketimi konusunda bilgi eksikliğinin de etkili olduğunu belirtiyor. Kaliteli ürün arayan müşterilerin az da olsa bulunduğunu ancak maddi durumu yetersiz olanların margarini tercih etmek zorunda kaldığını dile getiriyorlar. Margarinin sağlık açısından riskli olmasına rağmen, alım gücü düşük olan vatandaşlar için tek seçenek haline geldiği vurgulanıyor.
“Tereyağını bilen kişi var, bilmeyen var. Durumu kötü olanlar margarini tercih ediyor. Bu sağlık açısından çok tehlikeli ama vatandaşın alım gücü düşük. Saf tereyağından bir kaşık yeterli olurken, margarinden büyük kaşık kullanmak gerekiyor” şeklinde konuşan bir esnaf, rekabetin de yoğun olduğunu sözlerine ekliyor.
İSTANBUL’A GİDİYOR, TRABZON AÇ KALIYOR
Tonya tereyağı satan bir diğer esnaf ise hayvancılığın azalması ve üreticilerin doğrudan büyük şehirlere satış yapması nedeniyle ürünün Trabzon piyasasında azaldığını belirtiyor. Üreticilerin, tereyağını Trabzon’da satmak yerine doğrudan İstanbul’a göndermesi, yerel pazarda fiyatların yükselmesine neden oluyor.
Esnaf, “Hayvancılık bitti, doğru düzgün hayvan yok. Hayvanlar yeni yeni yayladan iniyor. Eskisi gibi üretim yok. Artık üreticiler Tonya tereyağını Trabzon’da satmak yerine doğrudan İstanbul’a gönderiyor. Piyasaya düşmüyor. Trabzon’a gelmeyince fiyatlar uçuyor” ifadelerini kullanıyor.
TONYA TEREYAĞI LÜKS OLDU
Trabzon’un önemli bir kültürel değeri olan Tonya tereyağı, geçmişte sofraların vazgeçilmeziyken, günümüzde lüks tüketim ürünü haline geldi. Üretimdeki azalma ve büyük şehirlere öncelik verilmesi, yerel halkın bu ürüne ulaşmasını zorlaştırıyor.
Esnaflar, yılbaşından sonra fiyatların daha da artacağını ve 2026’nın ilk çeyreğinde kilogram fiyatının 550 TL’yi aşabileceğini öngörüyor.
GELENEĞİ KORUMAK ŞART
Uzmanlar, yöresel ürünlerin sürdürülebilirliği için hayvancılığa destek verilmesi, üreticilerin maliyetlerinin düşürülmesi ve yerel satışların teşvik edilmesi gerektiğini belirtiyor. Aksi takdirde, Tonya tereyağı gibi coğrafi işaretli ürünlerin iç pazarda ulaşılamaz hale gelmesi kaçınılmaz olabilir.
